Praca socjalna

Praca socjalna to zawodowa działalność wspierająca osoby i rodziny w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych, zmierzająca do usamodzielnienia i poprawy funkcjonowania w społeczeństwie bez względu na posiadany dochód.

Pracownik socjalny niesie pomoc osobom zagrożonym niebezpieczeństwem, bez względu na jego uprawnienia i przynależność do grupy społecznej. Opiekuje w sytuacjach życiowych, w których ludzie dotknięci nieszczęściem nie umieją albo nie mają dość sił, by przezwyciężyć trudności. W sposób zindywidualizowany, opierając się na dokładnej diagnozie potrzeb podejmuje działania mające wspierać pomyślny rozwój zarówno osób z jakiś względów zagrożonych, jak i wszystkich członków społeczności. Stara się o wyrównywanie braków środowiskowych, utrudniających pomyślny bieg życia jednostki lub grupy.

Pracownik socjalny nie tylko świadczy pomoc finansową, ale przede wszystkim diagnozuje problemy, współpracuje z kuratorami, pomaga w sprawach urzędowych i motywuje do zmiany życia na lepsze. Często wykorzystuje się tu kontrakt socjalny, czyli pisemną umowę, która określa wzajemne zobowiązania klienta i pracownika.

Obie strony kontraktu mają zobowiązania i uprawnienia

Należy pamiętać, że na mocy kontraktu socjalnego powstają obowiązki i uprawnienia obu stron. Do wykonywania pewnych działań w oznaczonym terminie zobowiązują się więc zarówno osoba korzystająca ze świadczeń, jak i pracownik socjalny. Ośrodek pomocy społecznej zobowiązuje się do udzielenia wsparcia, a korzystający z pomocy, np. do znalezienia pracy lub podjęcia leczenia odwykowego. Oznacza to, że przy zawieraniu kontraktu konieczne jest zaangażowanie obydwu stron. Jeżeli występują trudności z jego wynegocjowaniem strony mogą wystąpić do kierownika ośrodka pomocy społecznej o rozstrzygnięcie spornych kwestii. Co ważne, strony kontraktu mogą również, przed dniem oceny realizacji ustalonych w nim działań, uzgodnić konieczność wprowadzenia w nim zmian. Warto wiedzieć, że za osobę, z którą zawarto kontrakt socjalny ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenie zdrowotne na zasadach określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Podpisanie kontraktu socjalnego

Decyzję o podpisaniu kontraktu podejmuje pracownik socjalny po uzyskaniu informacji na temat osoby lub rodziny. W przypadku osób będących w szczególnej sytuacji na rynku pracy podpisanie kontraktu socjalnego może nastąpić także na podstawie skierowania z urzędu pracy. Dotyczy to osób bezrobotnych do 25-go roku życia, osób długotrwale bezrobotnych, kobiet, które nie podjęły pracy po urodzeniu dziecka, bezrobotnych powyżej 50 roku życia, osób nieposiadających kwalifikacji zawodowych, osób samotnie wychowujących co najmniej jedno dziecko do 18 roku życia, bezrobotnych, którzy po odbyciu kary pozbawienia wolności nie podjęli zatrudnienia oraz osób niepełnosprawnych. 

Warto wiedzieć, że odmowa zawarcia kontraktu socjalnego lub niedotrzymywanie jego postanowień mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej.